Er zijn van die thema’s die als vanzelf naar boven komen drijven zodra je een stapel bordspellen induikt. Fantasy? Altijd genoeg draken en monsters te bestrijden. Ruimtevaart? Geen gebrek aan kartonnen kosmos. Maar vissen? Dat lijkt op het eerste gezicht misschien een kleinere vangst. Tot je je net ophaalt en ontdekt dat er verrassend veel spellen zijn waarin vissen niet alleen dienen ter versiering in de vijver.
In deze editie van Voor ieder wat speels gooien we daarom geen dobbelstenen in het diepe zonder reddingsboei, maar werpen we onze hengel uit naar spellen met een vissenthema. Soms dobberen we zen tussen koikarpers en lelies, soms duiken we naar wat ecologisch verantwoord onderzoek, soms verdwijnen we met natte sokken en existentiële berouw in de diepte. Kortom: voor ieder wat speels, zolang je maar niet bang bent om nat te worden. In deze editie dan ook een bord vol vis, een hengel vol hoop en een speeltafel die ruikt naar zeezout, dobbelstenen en kartonnen karpers.
Finspan – Wingspan maar dan met vinnen
Bij Finspan hoef je niet lang te vissen naar het thema: dit is een spel dat volledig onder water zwemt. Waar Wingspan vogels liet fladderen en Wyrmspan draken liet nestelen, laat Finspan vissen door verschillende waterlagen bewegen en groeien. Het vissenthema zit daarmee niet alleen in de illustraties, maar ook in de manier waarop je je eigen ecosysteem opbouwt. Vissen hebben plekken waar ze graag zwemmen, eten soms andere vissen (gelukkig levert dat vaak ook weer punten op) en hebben allemaal hun unieke eigenschappen. Net als bij diens spirituele voorgangers (al waren dat vogels en draken en bestaan vissen in tegenstelling tot draken niet. Althans, dat denk ik…). Zoals we in onze recensie al aangaven dit spel zwemt op eigen vinnen, ook al herken je de familiegelijkenis met de andere ‘span’-spellen. Een mooi spel om aan de haak te slaan.
Qua gameplay bouw je in Finspan aan een persoonlijk tableau met vissen in drie lichtzones en verschillende rijen. Tijdens kun je nieuwe vissen spelen of een duiktocht te ondernemen en acties in een rij te activeren. Vissen kosten soms kaarten, eieren, jongen of zelfs andere vissen, maar leveren daar punten, eenmalige bonussen, duikacties of eindspelbonussen voor terug. Het spel verloopt over vier weken, met openbare doelen in de eerste drie weken, en wie na alle visuele en mechanische stromingen de meeste punten heeft, mag zich de grote vis in deze kleine zee noemen.
Koi – zen en beeldschoon puzzelplezier
Koi benadert vissen niet als prooi, puntenpakket of planktonverwerker, maar als sierlijke bewoners van een rustgevende vijver. Koikarpers staan centraal als symbool van rust, schoonheid, balans en doorzettingsvermogen. Het thema ademt Japanse tuin, helder water, lelies, lantaarns en een gevoel van kalmte waar zelfs een overvolle speeltafel even stil van kan worden. Dat maakt Koi niet zomaar een spel met vissen erop, maar een spel waarin de vissen bijdragen aan de sfeer en het spelgevoel, zoals in onze recensie nog beter wordt beschreven.
Spelers bouwen in Koi hun eigen vijver met water-, blad- en kusttegels en voegen daar karpers, lelies, lantaarns en andere tuinelementen aan toe. Iedere beurt kies je tussen werken of mediteren, wat eerlijk gezegd al klinkt als een levenskeuze die menig speler buiten de speeltafel ook wel zou waarderen. Door te werken voer je acties uit om tegels te plaatsen, vissen vrij te laten of elementen te bouwen, eventueel versterkt door helperkaarten. Door te mediteren pak je kaarten uit de markt en verzamel je bonussen. Zo ontstaat een rustige maar tactische puzzel waarin je stap voor stap een vijver aanlegt die niet alleen punten oplevert, maar ook prettig kabbelt.
Deep Regrets – vissen, waanzin en natte nachtmerries
Wie bij vissen vooral denkt aan een rustige ochtend (of dag) met klapstoeltje, broodtrommel en thermoskan koffie, kan bij Deep Regrets beter nog even controleren of er geen tentakel uit die thermos komt. Dit is vissen met een kosmisch randje: diepzeehorror, twijfelachtige vangsten en vissers die langzaam gaan geloven dat het prima is om iets met te veel ogen aan de muur te hangen (of lief te hebben…). Het vissenthema is hier geen gezellig dagje aan de waterkant, maar een afdaling naar hebzucht, berouw en mentale aftakeling. Rick vat dat in zijn recensie al heerlijk samen: de vraag is niet alleen of jij de diepte bevist, maar ook of de diepte jou bevist.
In Deep Regrets trekken spelers meerdere dagen de zee op om waardevolle vissen te vangen en die in de haven te verkopen. Iedere ronde bepaal je met dobbelstenen hoeveel energie je hebt en kies je of je op zee blijft of terugkeert. Op zee onthul en vang je vissen door dobbelwaarden in te zetten; in de haven verkoop je vangst, koop je uitrusting en probeer je jezelf wijs te maken dat alles nog heel normaal is. De push-your-luck zit vooral in de verleiding om net iets langer door te gaan, terwijl berouw- en waanzinkaarten je speelstijl en puntentelling beïnvloeden. Hoe verder je geest afglijdt, hoe aantrekkelijker die afzichtelijke diepzeegruwels ineens lijken. Gezellig? Misschien niet altijd. Gedenkwaardig? Absoluut.
Sea, Salt & Paper – origami uit de oceaan
Sea, Salt & Paper is misschien minder letterlijk een visspel dan sommige andere titels in deze blog, maar thematisch zwemt het wel degelijk in dezelfde zee. Hier geen realistische hengels, vijvers of vissersboten, maar prachtige origamikunstwerkjes van vissen, schelpen, boten, krabben en zeemeerminnen. Het thema zit dus vooral in de vormgeving en sfeer: een zilte, papieren wereld waarin de zee is gevouwen tot kleine kunstwerkjes. We wezen daarom al eerder op de prachtige artwork en de verrassende kracht van een klein kaartspelletje dat met beperkte middelen toch behoorlijk veel boven water haalt.
Mechanisch draait Sea, Salt & Paper om kaarten verzamelen, setjes maken en precies op het juiste moment een ronde beëindigen. In het midden liggen een trekstapel en twee aflegstapels. Tijdens je beurt pak je een kaart van een aflegstapel of trek je twee kaarten, waarvan je er één houdt en één aflegt. Sommige combinaties kun je uitspelen voor acties, zoals extra kaarten pakken of kaarten van tegenstanders beïnvloeden, terwijl andere kaarten vooral punten opleveren aan het einde van de ronde. Zodra je genoeg punten denkt te hebben, kun je de ronde stoppen, maar dat blijft een gok: wie te vroeg roept, kan zomaar met een nat pak eindigen.
Lure en Dice Fishing: Roll & Catch – wie durft met de zwakste hengel?
Lure en Dice Fishing: Roll & Catch zijn twee dobbelspellen die je prima in hetzelfde visnet kunt behandelen: Dice Fishing: Roll & Catch verscheen eerder en Lure is een latere herimplementatie. In beide spellen draait het om competitief vissen met dobbelstenen: je probeert vissen te vangen door met je worp aan bepaalde voorwaarden te voldoen. Het thema is heerlijk direct. Je hebt vissen, hengels in de vorm van dobbelstenen en spelers die elkaar proberen af te troeven met bravoure, bluf en een flinke scheut dobbelgeluk. Hengelsport aan tafel.
De kern van de gameplay is even eenvoudig als gemeen: spelers kiezen in het geheim hoeveel dobbelstenen ze willen inzetten om een vis te vangen. Wie minder dobbelstenen inzet, mag eerder proberen, maar heeft ook minder kans om de vereiste waarden of combinaties te gooien. Speel je stoer met weinig dobbelstenen, dan mag je misschien als eerste werpen, maar kun je ook genadeloos naast het net vissen. Speel je veilig met veel dobbelstenen, dan is de kans groter dat je de vis kunt binnenhalen, tenzij een tegenstander met meer lef je al voor is. Lure stroomlijnt deze ervaring in een modernere uitgave met lure tokens, speciale dobbelstenen en een frisse presentatie, terwijl Dice Fishing: Roll & Catch wat meer het oorspronkelijke, rechttoe-rechtaan dobbelvisgevoel heeft. De verschillen zitten dus vooral in presentatie, uitwerking en kleine hulpmiddelen, maar de kern blijft dezelfde heerlijke vraag: zet je een zwakere hengel in met de hoop als eerste deze uit te werpen of heb je te weinig aas op zak?
Conclusie – van rustige vijver tot nachtmerriezee
Spellen met vissen blijken verrassend veelzijdig. Finspan gebruikt vissen om een toegankelijk ecosysteemspel te maken, Koi laat de karper rustig door een zen-vijver glijden, Deep Regrets sleept de hengel naar kosmische horror, Sea, Salt & Paper vouwt de zee tot prachtige kaartkunst en Lure en Dice Fishing: Roll & Catch maken van vissen vooral een strijd om lef, timing en dobbelstenen. Het ene spel is een kalme koivijver, het andere een bodemloze put vol berouw, maar allemaal bewijzen ze dat het vissenthema meer is dan alleen een laagje schubben over een mechanisch skelet.
Dus zoek je een spel voor aan tafel met vrienden, familie of mede-hengelaars die normaal alleen naar kartonnen meren staren? Dan is er voor ieder wat speels. Of je nu rustig wilt dobberen, slim wilt duiken, diep wilt dalen of met veel te weinig hengelgeluk (lees: dobbelstenen) veel te grote vissen wilt vangen: er is altijd wel een spel dat bijt.
