Wat krijg je als je asymmetrische spellen zoals Root, War of Whispers, Game of Thrones, de Tweede Kamer, vuil politiek spel, prachtige artwork en zeer thematische insectenverhalen in een blender gooit en daarna nog een flinke snuf zoet en misère doorroert? Een Pact zoals nooit tevoren.
Achtergrond
Pact deed me gelijk op positieve wijze denken aan spellen zoals Root en Oath. Dat is niet onterecht, maar ik wil benadrukken dat Pact een wezenlijk ander spel is. Waarom doet het me er dan aan denken? Het zijn allemaal asymmetrische en complexe spellen waarbij spelers, naast de onderdelen op tafel, ook met elkaars psyché aan het spelen zijn. Allemaal spellen met prachtige en kenmerkende artwork. Allemaal spellen met een titel bestaande uit vier letters.
Pact is een nieuw spel van het Nederlandse Wulfhorn Games, dat de afgelopen jaren een behoorlijk indrukwekkend gamma heeft opgebouwd. Je kent ze wellicht van de Amsterdam Board Game Design-reeks, met spellen die inmiddels zelfs internationaal best een groot publiek hebben bereikt. Een van de spellen met het meeste bereik tot nu toe is wellicht het kleine kaartspelletje Canal Houses / Grachtenpanden van ontwerper Zach Hoekstra. Diezelfde Hoekstra is ook het meesterbrein achter dit glibberige en gluiperige Pact van insecten. Wulfhorn Games heeft de krachten gebundeld met Restless Raven Games om, naar eigen zeggen, spelers een wereld vol intriges en invloed te bieden om te verkennen.
Thema & doel
Voor de verhaallijn van Pact wanen spelers zich al snel in een wereld waar Bug’s Life en Game of Thrones samenkomen. Een soort A Song of Lice & Fire Ants . Sorry ik ben niet al te trots op deze woordgrap…
Waar gaat Pact over? In het insectenkoninkrijk Branchbourne begint de dynastie van de Ermine-families af te brokkelen, na de dood van de vorige vorstin. Na de dood van haar moeder klampte Jenna Ermine VI zich wanhopig vast aan de macht die ze nog kon behouden, terwijl haar snode tante, hertogin Orich, in de schaduw haar intriges smeedde. Ondertussen steken oude spoken uit de beginjaren van het koninkrijk de kop op, terwijl Matuk de revolutionair steun verzamelt en Neith de Weefster haar oude geloof nieuw leven probeert in te blazen.
Spelers kruipen allemaal in het chitineuze jasje van een van de vier facties, elk met hun eigen stekels, vleugels, zwaktes en slimme trucjes. Pact is daarmee geen gezellig insectenpicknickje, maar een politieke machtsstrijd waarin 3-4 spelers proberen te zoemen, steken en konkelen richting de top van Branchbourne. Speel je als de gevestigde aristocratie of juist als revolutionaire buitenstaander? In beide gevallen draait alles om het sluiten van pacten met de machthebbers van het koninkrijk: eerst kruip je bij ze in het gewei, de voelsprieten of het spinnenweb, en daarna moet je er ook nog voor zorgen dat jouw gekozen bondgenoten rijk en machtig blijven. Alleen dan mag jij uiteindelijk triomfantelijk op de spreekwoordelijke mesthoop staan. Iedere speler beschikt bovendien over unieke vaardigheden en effecten die via de gebeurtenissenstapel op tafel komen, waardoor elk potje voelt alsof iemand nog nét een extra dolk, angel of politiek steekspel onder zijn schild verstopt had.
De vier verschillende asymmetrische facties hebben ook thematische randjes in de gameplay.
Matuk begint namelijk met weinig steun en invloed; als revolutionaire kracht moet hij die namelijk nog opbouwen. Zijn doel is dan ook met name om het volk te radicaliseren. Als huidige heerser heeft Jenna nog redelijk wat invloed, maar zoals vanzelfsprekend is die macht behoorlijk fragiel… Verdien vooral punten door de status quo in stand te houden. Orich sluipt op de achtergrond als echte master of whispers. Extra informatie kan haar een groot voordeel bieden. De speler die Neith “bestuurt” moet zieltjes voor zich winnen door traditie en religie.
Pact kent vier Pillars of Society. Deze Pillars bezitten allemaal macht en invloed en spelers moeten pacten sluiten met deze groepen. Daarnaast kent het spel een soort hofleden of nobelen bij wie ze zieltjes kunnen winnen met invloed. Spelers proberen op deze manier Legitimacy te behalen. Hebben ze daarvan 13 of meer punten dan de “zwakste” speler, dan winnen ze door dominantie. Anders wint de speler met de meeste van deze punten aan het einde van de lente. De koude oorlog tussen insecten moet eens eindigen; dan kan het maar beter in de lente voorbij zijn, want dan is deze oorlog al een stuk minder koud. Spelers kunnen ook gezamenlijk verliezen, maar dat kunnen spelers maar beter niet ondervinden…
Gameplay
Aan het begin van het spel zetten de spelers het speelbord klaar en maken ze stapels kaarten voor de verschillende seizoenen. Elke speler heeft een eigen opzet en eigen spelonderdelen om klaar te zetten.
Spelers gaan de hofleden of nobelen beïnvloeden, de financiering van het koninkrijk manipuleren en rijkdommen verplaatsen in een grootschalige touwtrekoorlog tussen insecten.
Aan het begin van een seizoen wordt er een event deck samengesteld waaruit daarna openliggende kaarten worden gevormd. Spelers stellen hun “agenda” samen, die als een soort miniqueesten dient, en voeren hun beurten uit. Tijdens hun beurt kiezen spelers een van de openliggende kaarten en voeren ze die kaart uit. Met acties kunnen spelers invloed uitoefenen, rijkdommen verplaatsen en pacten sluiten. Als alle spelers drie seizoenskaarten hebben, eindigt dat seizoen en zijn de Pillars aan de beurt op basis van onder andere hun rijkdommen.
Tot slot
Pact is een kleurrijk spel, zowel qua thema als qua uitwerking van de gameplay. Het spel verdient aandacht van alle spelers aan tafel en, gezien de asymmetrie, is dat noodzakelijk. Ook die asymmetrie zorgt voor complexiteit, maar in wezen is het spel best simpel en gestroomlijnd zodra spelers hun draai hebben gevonden. Dan volgen de intriges tussen spelers en een hoop onverwachte wendingen.
